سيره‌پژوهي در غرب:

گزيده‌ي متون و منابع

سيره پژوهي در غرب: گزيده‌ي متون و منابع،

تدوين و ويرايش از مرتضي کريمي‌نيا،

تهران، مجمع تقريب مذاهب اسلامي، 1386. 920ص.

بخشي از مقدمه‌ي سرويراستار:

 مجموعه‌ي حاضر گزيده‌اي از نمونه مقالات مهم از گرايش‌ها و حوزه‌هاي مختلف سيره‌پژوهي، حديث‌پژوهي و شناخت تاريخ صدر اسلام در ميان غربيان است. بيشتر اين آثار در دهه‌هاي آخر قرن بيستم و برخي در آغاز قرن بيست و يکم انتشار يافته‌اند. با‌آنکه نمي‌توان اين مجموعه را آينه‌ي تمام نماي سيره‌پژوهي در غرب دانست، اما بي‌شک برخي از مهم‌ترين مسئله‌ها، روش‌ها و نظريه‌هاي محققان غربي از سه گرايش مختلف را در اين ميان مي‌توان يافت.

ترديدي نيست که انتشار اين مجموعه هيچ مخاطب عامي را در نظر ندارد. هدف اصلي از انتشار اصل مقالات و چکيده يا ترجمه‌ي فارسي آن‌ها، آشنايي و استفاده‌ي علمي محققان حوزه و دانشگاه با برخي  (و نه تمام) آثار اسلام‌شناسان غربي در حوزه‌ي سيره‌ي نبوي است تا هم از مزاياي علمي آن بهره‌مند گردند و هم با درنهادن نقدها و سنجه‌هاي خود، فضاي علمي و گفتگوي داخل و خارج را رونق دهند. هم از اين‌رو، انتشار اين مطالعات و پژوهش‌ها به منزله‌ي صحه گذاردن بر تمامي محتواي آن‌ها نيست.

فهرستي از عناوين و موضوعات مقالات در اين مجموعه به قرار زير است:

1.      <مقدمه: سيري اجمالي در سيره‌نگاري پيامبر اسلام در غرب>، نوشته‌ي مرتضي کريمي‌نيا

2.      <گرايش‌ها و روش‌ها در مطالعات سيره>، نوشته‌ي اُري رُبين، ترجمه و تلخيص محمدکاظم رحمتي

R.B. Serjeant, Sunnah Jāmi‘ah: Pacts with the Yathrib Jews, and the Tahrīm of Yathrib: Analysis and Translation of the Documents Comprised in the So-Called “Constitution of Medina”> in Bulletin of the School of Oriental and African Studies 41 (1978) pp. 1-42. (43)

3.      <پيامبر اسلام: کتاب مقدس و پيام او بر اساس دفاعيات عربي و سرياني مسيحي، در قرن اول زمامداري عباسيان>، نوشته‌ي سيدني گريفيث، ترجمه‌ي وحيد صفري

Sidney H. Griffith, ḥammad: his Scripture and Message According to the Christian Apologies in Arabic and Syriac from the First Abbasid Century>, in The Life of Muḥammad, ed. Uri Rubin, Aldershot: Ashgate, 1999, pp. 345-392. (48)

4.      <نكاتي درباره‌ي قانون‌نامه‌هاي مدينه>، نوشته‌ي آر. بي. سرجينت، ترجمه و تلخيص محمدکاظم رحمتي

Uri Rubin, ḥammad and the Islamic Sources>, in The Life of Muḥammad, ed. Uri Rubin, Aldershot: Ashgate, 1999, pp. xiii-xlvi. (34)

5.      <اعتقاد به خداي برتر در عربستان پيش از اسلام>، نوشته‌ي ويليام مونتگمري وات، ترجمه و تلخيص سعيد زعفراني‌زاده

W. Montgomery Watt, Mecca>, in Journal of Semitic Studies 16 (1971) pp. 35-40. (6)

6.      <ناپديد شدن و كشف دوباره‌ي زمزم و چاه كعبه>، نوشته‌ي جرالد آر. هاوتينگ، ترجمه و تلخيص سيد مهدي مصطفوي

G.R. Hawting, , in Bulletin of the School of Oriental and African Studies 43i (1980) pp. 44-54. (11)

7.      <آيا پيش از هجرت قريش با انصار عهد و پيمان بسته بودند؟>، نوشته‌ي مايكل لِكر، ترجمه و تلخيص از دکتر ابوالفضل حري

Michael Lecker, , in The Biography of Muḥammad: The Issue of the Sources, ed. Harald Motzki, Leiden: E.J. Brill, 2000, pp. 157-169. (13)

8.      <مواضع رودروي قانون‌گذاران: خليفه و سنت پيامبر: عمر و سنت محمد>، نوشته‌ي آوراهام حكيم، ترجمه و تلخيص از دکتر ابوالفضل حري

Avraham Hakim, Sunnat ‘Umar and Sunnat Muḥammad>, in Method and Theory in the Study of Islamic Origins, ed. Herbert Berg, Leiden: E.J. Brill. 2003, pp. 159-177. (19)

9.      <تاريخ‌گذاري تفسير منسوب به ابن‌عباس: چند نکته‌ي تکميلي>، نوشته‌ي هارالد موتسکي، ترجمه‌ي مرتضي کريمي‌نيا

Harald Motzki, Tafsīr Ibn ‘Abbas: some Additional Remarks>, in Jerusalem Studies in Arabic and Islam 32 (2006) pp. 147-163. (17)

10. <تاريخ و سنّت مقدس: زندگينامه دشوار محمد>، نوشته‌ي ژاکلين شابي، ترجمه، تلخيص و نقد از دکتر ابوالفضل خوش‌منش

Jacqueline Chabbi, é: la biographie impossible de Mahomet>, in Arabica 43i (1996) pp. 189-205. (17)

11. <مخبران يهودي و مسيحي محمد: بازخواني موضوع بررسي شده توسط آلويز اشپرنگر و تئودور نُلدکه>، نوشته‌ي کلود ژيليو، ترجمه، تلخيص و نقد از دکتر ابوالفضل خوش‌منش

Claude Gilliot, <Les “informateurs” juifs et chrétiens de Muḥammad. Reprise d’un problème traité par Aloys Sprenger et Theodor Nöldeke>, in Jerusalem Studies in Arabic and Islam 22 (1998) pp. 84-126. (43)

12. <روايت تاريخي حديبية؛ پژوهشي درباره‌ي گزارش عروة بن زبير> نوشته‌ي اندرياس گُرکِه، ترجمه و تلخيص سيدعلي آقايي

Andreas Görke, al-Ḥudaybīya: A Study of ‘Urwa b. Zubayr’s Account>, in Method and Theory in the Study of Islamic Origins, ed. Herbert Berg, Leiden: E.J. Brill. 2003, pp. 240-271. (32)

13. <بازسازي نخستين متون سيره: <هجرت> در اخبار عروة بن زبير>، نوشته‌ي اندرياس گُرکِه و گِرِگور شوئلر، ترجمه و تلخيص فرهنگ مهروش

Andreas Görke and Gregor Schoeler, sīra Texts: the Hijra of the Corpus of ‘Urwa b. Zubayr> in Der Islam 82 (2005) pp. 209-220. (12)

14. <جامعه‌ي نخستين اسلامي: درآمدي به اصطلاح‌شناسي حديثي خوتير ينبُل>، نوشته‌ي خوتير ينبُل، ترجمه و تلخيص سيدعلي آقايي

Gautier A. Juynboll, Isnāds> in Le muséon: revue d’études orientales 107i-ii (1994) pp. 151-194. (44)

15. <جست وجوي محمّدِ تاريخي>، نوشته‌ي فرانسيس ادوارد پيترز، ترجمه و تلخيص سيده زهرا مبلغ

F.E. Peters, ḥammad> in International Journal of Middle East Studies 23iii (1991) pp. 291-315. (25)

16. <جمع و تدوين قرآن: بازنگري ديدگاه‌هاي غربي در پرتو تحولات جديد روش‌شناختي>، نوشته‌ي هارالد موتسکي، ترجمه‌ي مرتضي کريمي‌نيا

Harald Motzki, , Der Islam 78 (2001) pp. 1-31. (31)

17. <تاريخ‌گذاري روايات آخرالزمان>، نوشته‌ي مايکل کوک، ترجمه‌ي مرتضي کريمي‌نيا

Michael Cook, , [Reprinted] in Hadīth: Origins and Developments, ed. Harald Motzki, Aldershot: Ashgate, 2004, pp. 217-241. (25)

18. <مقتل ابن‌أبي‌الحقيق بر اساس اصالت و اعتبار برخي گزارش‌هاي مغازي>، نوشته‌ي هارالد موتسکي، ترجمه و تلخيص فروغ پارسا

Harald Motzki, Maghāzī-Reports>, in The Biography of Muḥammad: The Issue of the Sources, ed. Harald Motzki, Leiden: E.J. Brill, 2000, pp.170-239. (70)

19. <سيرة اهل الكساء: نخستين منابع شيعي درباره‌ي زندگي‏نامه‌ي پيامبر>، نوشته‌ي ماهر جرّار، ترجمه و تلخيص محمدحسن محمدي مظفر

Maher Jarrar, <“Sīrat Ahl al-Kisā’”: Early Shī‘ī Sources on the Biography of the Prophet>, in The Biography of Muḥammad: The Issue of the Sources, ed. Harald Motzki, Leiden: E.J. Brill, 2000, pp. 98-153. (56)

20. <درآمدي بر صلحنامه‌هاي اسلامي در زمان فتوحات>، نوشته‌ي وداد قاضي، ترجمه و تلخيص اسماعيل باغستاني

Wadad Kadi, <مدخل الي دراسة عهود الصلح زمن الفتح>,الإجتهاد, 1 (1988) pp. 47-113. (67)

 شيخ طوسي و منابع تفسيري وي در التبيان